سـر سـال نو هرمز فـرودیـن بر آسوده از رنج تن، دل زکین
به جمشید بر، گوهر افشاندند مر آن روز را روز نو خواندند

نخستین روز از فروردین ماه برابر است با روز جشن بزرگ نوروز در اعتدال بهاری و آغاز فصل بهار.
نوروز و آغاز سال نو، مناسبت های جداگانه ای هستند که با یکدیگر همزمان شده اند.
در سُغد باستان (و امروزه در میان ارمنیان) از نوروز با نام «نوسَرد»، «نَوَسَرد» و «نوسَرِد» یاد می شده است که به معنی «سال نو» می باشد.
در زبان اوستایی نیز «سَرذَه» به معنی سال خورشیدی است. در بدخشان با نام «شگون بهار»، در شُغنان (تاجیکستان در کناره ی رود «پنج») به نام «خِدِر ایام» (بزرگترین روزها) و در بابل باستان و در نخستین روز ماه «نیسان» بنام جشن «اَکیتو»(سومری «زَگموگ») شناخته می شده است.
با شکوه ترین مراسم نوروزی، امروزه با نام های «سِیرلاله»(جشن گل لاله)، «جَندَه بالا»(بالا کردن دَرَفش) در شهر مزار شریف افغانستان کنونی (آریانای باستان) و در نزدیکی بلخ کهن، همراه با برافراشتن درفشی برگرفته از درفش کاویانی ایران، برگزار می شود.
مابقی نوشتار در ادامه مطلب